مسجد رهبر

کتاب مسجد رهبر: تاریخ شفاهی مسجد کرامت؛ نوشته مرتضی انصاری زاده است و در انتشارات راه یار به چاپ رسیده است. تحقیق و مصاحبه‌ های این ‌کتاب که از سال ۱۳۸۸ شروع شده ‌اند، به ترتیب توسط حسن سلطانی، سید محمد امیر احمدی طباطبایی و احمد عسگری انجام شده ‌اند و طی این ‌مدت با بیش از ۷۰ تَن از مرتبطان مسجد کرامت مصاحبه صورت گرفته و هزاران سند مطالعه شده است.

علاوه بر ۴ فصل کتاب مسجد رهبر که زمینه ‌های شکل ‌گیری و فعالیت‌ های مسجد کرامت را بررسی و تبیین می ‌کند، تصاویر، اسناد و اَعلام نیز در سه فصل، ضمیمه کتاب شده است و در مجموع، می ‌توان این ‌کتاب را اثری در حوزه «مسجد نگاری» معرفی کرد.

در پیش ‌گفتار این‌ کتاب که اولین اثر انتشارات راه‌یار در رده تاریخ شفاهی «مساجد انقلاب» است، درباره نسبت مسجد و انقلاب اسلامی چنین می ‌خوانیم:

«نسبت انقلاب اسلامی با مسجد اما، به تمام معنا ویژه و منحصر به فرد است. مسجد در انقلاب ایران هم رسانه است، هم مرکز تربیت نیرو، هم نهاد سازمان‌ دهنده اجتماعی و هم محور بسیج سیاسی. هم محل اخذ رأی در انتخابات است و هم پاتوق اعزام به جبهه جنگ. خدمات متقابل مسجد و انقلاب در ایران، فهرست مفصلی دارد که حتی گزارش آن هم در یک کتاب نمی ‌گنجد. مطالعات صورت گرفته درباره نهاد مسجد در ایران و خصوصا در دوران انقلاب اسلامی، بسیار کمتر از آن چیزی است که ضرورت و ظرفیت داشته است.

«مسجد رهبر»، گزارشی است از شکل‌ گیری و فعالیت‌ های «مسجد کرامت» مشهد، در نزدیکی حرم مطهر امام رضا (ع). این مسجد را که بعدها امام جماعتش، رهبر انقلاب اسلامی شد، می ‌توان از جهات گوناگون نمونه ‌ای ممتاز از الگوی فعالیت مسجدی در منظومه معرفتی آرمانی اسلام ناب معرفی کرد. «مسجد رهبر»، از یک سو این الگو را توضیح می‌ دهد و از دیگر سو، مسیر رشد مشهد انقلابی را از چند دهه پیش از انقلاب اسلامی روشن می‌ کند؛ مسیری که در آن، برخی دشواری ‌ها و پیچیدگی ‌های آمیختن سنت و روشن فکری، توده و نخبگان، دینداری و مبارزه آشکار شده است.»